4 AI şirkəti saytların AI təlimindən imtinasını vahid qaydada tanıyacaq

    “Google”, “OpenAI”, “Microsoft” və “Anthropic” sayt sahiblərinin məzmunun generativ süni intellekt (AI) modellərini öyrətmək üçün toplanmasına vahid qayda ilə etiraz edə biləcəyi yeni “robots.txt” göstərişini qəbul edəcək. Təklif internet üçün açıq standartlar hazırlayan IETF-də müzakirə olunur. Qaydanı “Anthropic” şirkətinin standartlar üzrə texniki rəhbəri Kevin Kelley hazırlayıb.

    Hazırda saytlar hər AI şirkətinin məlumat toplayan proqramını ayrıca tanımalı və hər biri üçün ayrıca qayda yazmalıdır. Yeni “policy token” siqnalı eyni seçimi bir neçə şirkətə birdən çatdıracaq. Bunun üçün “robots.txt” faylına AI təlimi ilə bağlı ayrıca qeyd əlavə ediləcək. Bu qeyd sayta daxil olan toplayıcı proqramı tanıdacaq. Sayt sahibi bütün məzmunun və ya yalnız seçdiyi bölmələrin toplanmasını bağlaya biləcək.

    Məsələn, “usage_ai-training” qeydi ilə saytdakı məzmunun toplanması ümumilikdə qadağan edilə, mətbuat materiallarının olduğu bölmə açıq saxlanıla bilər. Qayda yalnız modellərin öyrədilməsi üçün məlumat toplanmasını dayandıracaq. Saytın axtarış sistemlərində görünməsinə və başqa məqsədlərlə yoxlanmasına mane olmayacaq. “Google” bu qaydanı “Gemini” modellərini öyrətmək üçün işləyən toplayıcı proqramına tətbiq edəcək.

    Yeni siqnal daha əvvəl toplanmış məlumatları silməyəcək. Qayda yalnız bundan sonrakı məlumat toplama sorğularına aid olacaq. “Anthropic” dəstəyi artıq aktivləşdirib, “OpenAI” isə yaxın aylarda tətbiq etməyi planlaşdırır. “Microsoft” sistemi 2027-ci ilin 1 fevralında, “Google” da 2027-ci ilin əvvəlində dəstəkləyəcək. Yəni başlanğıc tarixi şirkətə görə dəyişəcək.

    “Microsoft” sayt sahiblərinə AI təlimindən və “grounding” prosesindən ayrı-ayrılıqda imtina seçimi də verəcək. “Grounding” modelin cavabını yoxlanmış mənbə ilə əlaqələndirərək səhvləri azaltmaq üsuludur. Sayt sahibinin seçimindən asılı olmayaraq, sayt “Bing” axtarış nəticələrində görünəcək. “Meta” təşəbbüsə dəstək verib, ancaq bu siqnala əməl edib-etməyəcəyini hələ təsdiqləməyib.

    Təşəbbüs nəşriyyatların icazəsiz AI toplayıcılarına daha çox nəzarət etmək istədiyi bir vaxtda irəli sürülüb. “Really Simple Licensing” standartı saytların məlumat toplayan proqramlardan ödəniş istəməsinə şərait yaradır. “Cloudflare” AI toplayıcılarını standart olaraq bloklayır. Yeni ortaq siqnal sayəsində sayt sahibləri eyni seçimi hər şirkət üçün ayrıca təkrarlamalı olmayacaq.