Alimlər Mars şəraitinə yaxın olan şərtlər altında pomidor yetişdirə biliblər (VİDEO)

Alimlər Mars şəraitinə yaxın olan şərtlər altında pomidor yetişdirə biliblər (VİDEO)

Süni zəka və Elm
11.11.2021 PAYLAŞIM

    Müxtəlif növ souslarının istehsalçısı olan Heinz şirkəti Florida Tenxologiya İnstitutunun tədqiqatçılarının xüsusi layihəsini maliyyələşdirib. Sözügedən xüsusi layihə çərçivəsində mütəxəssislər Mars şəraitinə yaxın olan şərtlər altında pomidor yetişdirməyə çalışıblar. Nəticədə məlum olub ki, gələcəkdə Marsa yollanacaq astronavtlar pomidor yetişdirə və ketçup istehsal edə bilərlər. İrimiqyaslı Mars missiyasının əsas problemlərindən biri də logistikadır. Əgər astronavtlar yanacaq, oksigen, su, ehtiyat hissələri qidanı özləri ilə aparmağı qərara alsalar, deməli Marsa çoxlu sayda kosmik yük gəmisi yollanmalıdır. Bu isə öz növbəsində külli miqdarda xərc deməkdir. Xərcləri aşağı salmaq üçün mütəxəssislər Mars resurslarından istifadə etməyi planlaşdırırlar. Buna misal olaraq qida məhsullarının Mars torpağında yetişdirilməsini gətirmək olar.

    “The Martian” filmində baş qəhrəman Marsdakı istixanada kartof yetişdirirdi. Lakin Heinz şirkəti gələcək Mars astronavtlarını pomidor və ketçup ilə təmin etmək niyyətindədir. Reklam məqsədilə şirkət Heinz Mars Edition adlı ketçupu təqdim edib. Sözügedən ketçup Mars şəraitinə yaxın olan şərtlər çərçivəsində becərilmiş pomidorlardan hazırlanıb. Şirkətin alimlər ilə 2 illik əməkdaşlığı çərçivəsində “Red House” adlı istixana yaradılıb. Həmin istixanada alimlər Heinz şirkətinin toxum kataloqundan seçilmiş 30 kol pomidor yetişdiriblər. Alimlər ilk növbədə toxumları Mars torpağına bənzər 3.5 ton torpağa basdırıblar. Bunun üçün nəzərdə tutulmuş torpaq Mohave səhrasından əldə olunub. Daha sonra toxumlar qırmızı diod işıqları vasitəsilə işıqlandırılıblar. İstixanadakı atmosfer, temperatur sulandırma rejimi Marsda ola biləcək istixana şərtləri ilə eyni olub.


    Təcrübənin ilkin mərhələsində 30 kol bitki iştirak edib. İkinci mərhələdə isə alimlər 450 ədəd kolu ayrı-ayrı vedrələrə yerləşdiriblər və 2000 saat ərzində onların böyümələrini müşahidə ediblər. Nəticədə onlar yüzlərlə pomidor yığa biliblər. Lakin alimlər qeyd ediblər ki, ikinci mərhələdə olmuş məhsuldarlıq birinci mərhələdəki məhsuldarlıqdan daha pis olub. Bu isə o deməkdir ki, pomidorları ayrı-ayrı vedrələr əvəzinə torpaq çalalarından ibarət sıralarda yetişdirmək lazımdır. Bu, bitkilərə öz aralarında mikrob mübadiləsini aparmağa və bitkilərə xas olan xəstəlikləri azaltmağa imkan verir. Nəticədə alimlər tərəfindən yetişdirilmiş pomidorlardan məhdud sayda ketçup istehsal edilib və həmin ketçup xüsusi istehsal edilmiş kosmik butulkalara doldurulub. Onlardan birini isə 37 km yüksəkliyə göndərərək -74 dərəcə Selsi temperatura kimi dondurublar.

Qeyd: Şərhlərdə nalayiq ifadələr işlətmək, reklam xarakterli mətn paylaşmaq qadağandır.

Şərh yoxdur

Şərh yazmaq üçün daxil olun


DAHA ÇOX


Alimlər orqanizmdə xərçəng xəstəliyinin yayılmasına şərait yaradan geni deaktiv ..

Xərçəng xəstəliyinin orqanizmdə yayılması prosesini müşahidə edən zaman Prinston Universitetinin ali..


Kvant səviyyəsində zaman eyni anda həm keçmişə həm də gələcəyə doğru axa bilər..

Alimlər güman ediblər ki, superpozisiya vəziyyətində (hansısa obyektin eyni zamanda iki vəziyyətdə m..


Yüksək sürətdə asteroidlə toqquşması planlaşdırılan DART aparatı uğurla kosmosa ..

Bugün səhər saatlarında ABŞ-ın Kaliforniyadakı Vandenberq adlı Kosmik Qüvvələr bazasından SpaceX-in ..


Alimlər Mars üçün süni maqnit sahəsinin yaradılmasını təklif ediblər

ABŞ-ın Milli Radio Astronomiya Rəsədxanasından olan alimlər Marsın peyki olan Fobosdan istifadə edər..


ABŞ Ayda atom elektrostansiyasını istifadəyə verməyi planlaşdırır

NASA agentliyi ABŞ-ın Energetika Nazirliyinin Aydaho Milli Laboratoriyası ilə birlikdə Ayda atom ele..


Tarixdə ikinci dəfə pasient heç bir dərman qəbul etmədən İİV-dən (HIV) tamamilə ..

İndiyənə kimi İİV-dən əziyyət çəkmiş yalnız 2 şəxs sümük iliyinin transplantasiyası sayəsində İİV-də..

×