Nvidia çipləri Çinlə bağlı firmalara çatdı, ABŞ senatoru nazirliyi qınadı
Təhlükəsizlik
16.11.2026
Vaşinqton ştatının senatoru Maria Cantwell “Nvidia”nın süni intellekt hesablamaları üçün hazırlanan çiplərinin Çinlə əlaqəli şirkətlərə çatmasına görə ABŞ Ticarət Nazirliyini sərt tənqid edib. Senatın Ticarət Komitəsində aparıcı demokrat üzvlərdən olan Cantwell bazar günü nazir Howard Lutnickə məktub göndərib. Senatorun sözlərinə görə, ixrac məhdudiyyətləri düzgün tətbiq olunmur və bu, ABŞ-nin milli təhlükəsizliyinə zərər vurur.
Cantwell deyib ki, Konqres nazirliyə kifayət qədər səlahiyyət versə də, qabaqcıl süni intellekt çipləri Çinlə əlaqəsi olan şirkətlərə çatıb. Onun iddiasına görə, qurum milli təhlükəsizlik riski sayılan şirkətlərə yeni məhdudiyyətlər qoymaq istəmir. Məktubda vurğulanır ki, qaydalardakı boşluqlar Çinə həssas ABŞ texnologiyasından yararlanaraq qabaqcıl süni intellekt modelləri hazırlamağa şərait yaradır.
Məktuba görə, Ağ Ev və kəşfiyyat rəsmiləri “Megaspeed” şirkətinin çiplərə çıxışının məhdudlaşdırılmasını istəyib, lakin bu xəbərdarlıqlar nəzərə alınmayıb. Xəbərdarlıqlar keçmiş “Nvidia” rəhbəri Jensen Huang ilə Çin casusu olmaqda şübhəli bilinən keçmiş “Megaspeed” meneceri arasındakı münasibətlə bağlı iddialar ortaya çıxmazdan əvvəl edilib. Cantwell həmçinin yazıb ki, “Alibaba” və “ByteDance” xaricdəki məlumat mərkəzlərindən yararlanaraq “Nvidia” çiplərinə çıxış əldə edib. Senatorun sözlərinə görə, məhdudiyyət qoyulan şirkətlər törəmə qurumların köməyi ilə ABŞ texnologiyasını ala bilib.
Senator nazirliyi biznes maraqlarını milli təhlükəsizlikdən üstün tutmaqda da günahlandırıb. Məktubda Lutnickin əvvəllər rəhbərlik etdiyi, indi oğullarının idarə etdiyi “Cantor Fitzgerald” şirkətinə diqqət çəkilib. Lutnick Ticarət naziri vəzifəsinə namizəd göstəriləndə şirkətin 1,2 milyard dollarlıq “Nvidia” səhmi olduğu qeyd edilir. Bu məbləğ təxminən 2,04 milyard manatdır.
Məktub ABŞ Prezidenti Donald Tramp ilə Çin Prezidenti Si Cinpinin cümə axşamı Çində keçirilməsi planlaşdırılan görüşündən əvvəl yayılıb. Konqres süni intellekt çiplərinin ixrac qaydalarını sərtləşdirməyə çalışır. Lutnickin “Nvidia”, “OpenAI”, “Anthropic”, “Amazon” və “Microsoft” şirkətlərini süni intellekt sahəsində “milli çempion” elan edən təşəbbüs açıqlayacağı gözlənilir. Bu statusla şirkətlər ixrac lisenziyalarını daha tez ala və xaricdə Çin şirkətləri ilə rəqabəti genişləndirə bilərlər.
Cantwell məktubun sonunda deyib ki, ABŞ süni intellekt sahəsində liderliyini yalnız hazırkı ixrac nəzarəti işlək qaldığı halda qoruya bilər. O, administrasiyadan qaydaların niyə icra olunmadığını izah etməsini istəyib. Senator həmçinin ABŞ-nin ən həssas texnologiyalarının rəqibləri gücləndirməsinin qarşısını almaq üçün dərhal addım atmağa çağırıb.
Şərhlər
Şərh yazmaq üçün Google və ya Facebook hesabınızla daxil olun.
Şərhlər yüklənir...
Ən çox oxunanlar