ABŞ-də AI data mərkəzlərinə qarşı 45 təşəbbüsdən 33-ü qəbul edildi

    ABŞ-də keçirilən 2026-cı il aralıq seçkilərində süni intellekt (AI) sistemləri üçün data mərkəzlərinin tikintisini məhdudlaşdıran yerli təşəbbüslər geniş dəstək qazanıb. İlkin nəticələrə görə, 45 tədbirdən 33-ü artıq qəbul edilib. Daha 6 tədbir səsvermədə öndədir. Yalnız 1 tədbir rədd olunub, 5 təşəbbüsün nəticəsi hələ açıqlanmayıb.

    Təşəbbüslər 13 ştatda təxminən 40 yaşayış məntəqəsini əhatə edib, amma onların məzmunu fərqli olub. Bəzi yerlərdə daimi qadağa, digərlərində tikintinin müvəqqəti dayandırılması təklif edilib. Ölçü və enerji sərfiyyatına görə məhdudiyyətlər də səsverməyə çıxarılıb. Ayrı səsvermələr konkret layihələrə, eləcə də data mərkəzlərini dəstəkləyən yerli siyasətçilərin geri çağırılmasına aid olub.

    Digər hesablamaya görə, 10 ştatda ümumilikdə 46 təşəbbüs izlənib. Data mərkəzlərini məhdudlaşdıran 33 təklifin hamısının qəbul ediləcəyi görünür. Yeni mərkəzlərin tikintisinə icazə verən 13 təklifdən 11-i isə rədd edilməyə yaxındır. Sorğular göstərir ki, amerikalıların 70%-i AI data mərkəzlərinin genişlənməsinə qarşıdır.

    Nəticələrin tikintisi artıq başlayan layihələrə nə qədər təsir edəcəyi aydın deyil. ABŞ-də 300-dən çox yerli qadağa qəbul olunsa da, ümumi gücü 2,3 giqavat olan cəmi 3 layihə gecikib. 2027-ci ilədək 38 giqavatlıq yeni gücün işə düşəcəyi gözlənilir. İnfrastruktura yatırılan sərmayənin 2050-ci ilədək 32 trilyon dollara (təxminən 54,4 trilyon manat) çatacağı proqnozlaşdırılır.

    Ancaq yeni qərarlar gələcək layihələrin qarşısını ala bilər. “OpenAI” və “Anthropic” giqavat səviyyəli iri obyektlər gecikdiyi üçün gücü 20-30 meqavat olan daha kiçik data mərkəzi layihələrinə yönəlir. Seçiciləri əsasən elektrik qiymətlərinin artması, səs-küy və bu mərkəzlərin yerləşdiyi icmalara düşən əlavə yük narahat edir.

    ABŞ Senatı böyük texnologiya şirkətlərini AI data mərkəzlərinin üstünlükləri barədə ictimaiyyəti yanıltmaqda ittiham edib. Prezident Donald Trump mərkəzlərin yerli icmalara enerji dividendi ödəməsi və şirkətlərin xərcləri öz üzərinə götürməsi üçün addımlar atıb. Lakin ilkin nəticələr göstərir ki, bu tədbirlər seçicilərin mövqeyini dəyişməyib.