AI məlumat mərkəzlərinə xərclər 32 trilyon dollara çata bilər

    “PwC” hesab edir ki, AI məlumat mərkəzlərinə xərclər 2050-ci ilə qədər 31,6 trilyon dollara çata bilər (təxminən 53,72 trilyon manat). Optimist ssenaridə kapital qoyuluşunun 50 trilyon dollara (təxminən 85 trilyon manat) yüksəlməsi gözlənilir. Bu məbləğ dəmir yollarının, elektrikləşmənin və internetin ilkin qurulmasına çəkilən sərmayəni üstələyə bilər.

    Əsas fərq ondadır ki, əvvəlki infrastruktur dalğalarında qurulan şəbəkələr onilliklərlə istifadə edilirdi. AI məlumat mərkəzlərində isə operatorların GPU-ları və əlaqəli infrastrukturu dörd ilə altı il aralığında yeniləməsi gözlənilir. “Nvidia” və “AMD” kimi istehsalçılar yeni GPU nəsillərini iki və ya üç ildən bir buraxır, “Google” memarlarından biri isə bu avadanlığın xidmət müddətini bir ildən üç ilədək qiymətləndirib.

    Sərmayənin ən böyük hissəsinin ABŞ ərazisinə yönələcəyi proqnozlaşdırılır. Ölkə üzrə xərclər 15,1 trilyon dollara (təxminən 25,67 trilyon manat), Çin və Hindistanın daxil olduğu Asiya və Sakit okean regionunda isə 8,2 trilyon dollara (təxminən 13,94 trilyon manat) çata bilər. Avropa üçün 5,6 trilyon dollar (təxminən 9,52 trilyon manat), Yaxın Şərq üçün 1,1 trilyon dollar (təxminən 1,87 trilyon manat) nəzərdə tutulur. Afrikada göstəricinin 255 milyard dollar (təxminən 433,5 milyard manat) olacağı gözlənilir.

    Bu sərmayə yalnız çip istehsalçılarına deyil, şəbəkə avadanlığı və məlumat mərkəzlərində enerji ötürülməsi üçün istifadə olunan mis bazarına da təsir göstərəcək. “PwC” kapitalın və tələbatın mövcudluğunu proqnozun əsas dayağı sayır. Bununla belə, elektrik təchizatı, məlumatların hansı ölkədə saxlanmasına dair tələblər və çip əlçatanlığı layihələrin sürətini azalda bilər.

    ABŞ ərazisindəki məlumat mərkəzlərinin 2035-ci ilədək ölkənin ümumi elektrik təchizatının 20 faizini istehlak edəcəyi gözlənilir. Operatorlar buna görə obyektlərdə təbii qaz turbinləri quraşdırmağa başlayıblar. Artan tələbat reaktiv mühərrik çatışmazlığını dərinləşdirib, “SpaceX” isə çatdırılma gecikməsini 18 ayadək azaltmaq üçün turbin qanadlarının istehsalına başlayıb.

    Geosiyasi gərginlik, nadir torpaq elementlərinə və qabaqcıl çiplərə qoyulan ticarət qadağaları qlobal sərmayə proqnozunu 20 faiz azalda bilər. Sektorun 1,65 trilyon dollar (təxminən 2,81 trilyon manat) həcmində gizli borcu və “OpenAI” kimi şirkətlərin gəlirlilik axtarışı da risklər sırasındadır. Buna görə mövcud AI bumunun davamlılığı ilə bağlı şübhələr qalır. Buna baxmayaraq, “Nvidia” bir neçə şirkətlə birlikdə əlavə sərmayələr üçün 500 milyard dollar (təxminən 850 milyard manat) həcmində AI infrastrukturu fondu yaratmağa çalışır.