OpenAI süni intellektin 3 elmi nəticəsini açıqladı, alimlər yoxlayır

    “OpenAI” süni intellekt modellərinin riyaziyyat, informatika və fizika sahələrində 3 mühüm elmi nəticə əldə etdiyini açıqlayıb. İddiaları yoxlamaq və sadə dillə izah etmək üçün şirkətdən kənar alim qrupları yaradılıb. Açıqlama 372 əsas riyaziyyat probleminin həlli və bu sahədəki irəliləyişlər barədə 700 səhifədən çox materialın yayılmasından bir neçə həftə sonra gəlib. Lakin yeni nəticələr hələ elmi ictimaiyyət tərəfindən ətraflı yoxlanmalıdır.

    Şirkət nəticələri 3 fərqli yolla yayımlamağı seçib. Riyaziyyat materialı açıq dərc olunub ki, tədqiqatçılar sübutu özləri araşdırıb izah etsinlər. Riyaziyyat və informatika üzrə 2 yeni əlyazma “GitHub” platformasında yerləşdirilib. Informatika işi üçün süni intellektin hazırladığı cavab və kompüterin yoxlaya bildiyi “Lean” sübutu da paylaşılıb. Fizika materialının nə vaxt dərc ediləcəyinə onu araşdıran ekspert qrupu qərar verəcək.

    Riyaziyyat üzrə əlyazmada Sogge fərziyyəsindəki yerli hamarlanma nəticəsinin 2 və daha çox fəza ölçüsü üçün sübut edildiyi iddia olunur. Bu fərziyyə dalğa tənliyinin həllərinin zaman keçdikcə necə dəyişdiyini izah edir. Sübutda dalğaların yayılmasını göstərən əlavə qismən diferensial tənlikdən yararlanılıb. Nəticənin Kakeya fərziyyələrini və Stein sferik məhdudiyyət qiymətləndirmələrini də bütün ölçülər üçün həll etdiyi deyilir.

    İnformatika sahəsindəki nəticə geniş şəkildə doğru sayılan Eksponensial Zaman Fərziyyəsinin, qısa adı ilə ETH-nin yanlış olduğunu iddia edir. ETH-yə görə, bəzi çətin məsələləri sürətli alqoritmlərlə həll etmək olmur. Hazırlanan deterministik alqoritm sabit enli CNF formullarındakı uyğun cavabları subeksponensial vaxtda dəqiq sayır və yaddaş sərfiyyatını polinomial səviyyədə saxlayır. 3-SAT halı ETH fərziyyəsini təkzib edir və nəticə təsdiqlənsə, verilənlər bazası, hesablama biologiyası və həndəsə üçün daha səmərəli alqoritmlər yarana bilər. Yoxlama qrupuna fərziyyəni 1999-cu ildə irəli sürən Russell Impagliazzo və Ramamohan Paturi, həmçinin Ryan Williams rəhbərlik edir.

    Fizika üzrə iddia 4 ölçüdə kalibrləmə sahələri və fermionları əhatə edən, qarşılıqlı təsirli kvant sahə nəzəriyyələrinin riyazi baxımdan qurula bildiyini ciddi şəkildə sübut edir. Sadə dillə desək, söhbət hissəciklərlə qüvvələrin vahid riyazi çərçivədə təsvirindən gedir. Sübut kvant xromodinamikasını, yəni güclü nüvə qarşılıqlı təsirini izah edən nəzəriyyəni də əhatə edir. Buraya Standart Modelin vahid tamamlanması da daxildir. Materiallar hələ tam yayımlanmayıb. Yoxlamaya David Gross rəhbərlik edir. Qrupda Michael Douglas, Arthur Jaffe, Igor Klebanov və Nikita Nekrasov da var.

    “OpenAI” modellərin kəşflərinə görə akademik müəlliflik tələb etməyəcəyini deyib. İzahları və materialları hazırlayan ekspertlərin adları gördükləri işin müəllifi kimi göstəriləcək. Qruplar süni intellekt nəticələrində əsas götürülən alimlərə, üsullara və ideyalara düzgün istinad olunmasına da cavabdehdir. Şirkət prosesin daha faydalı və açıq qurulması üçün elmi ictimaiyyətdən təkliflər gözləyir.

    Bununla yanaşı, “AGMAI” məsləhət paneli nəticələrin əvvəlcə yalnız seçilmiş şəxslərlə paylaşılmasını məsləhət görməyib. Panelə görə, belə yanaşma materiallara bərabər çıxışı poza, nüfuzdan yararlanma və qərəzli seçim riski yarada bilər. Əvəzində açıq elmi arxivlərdən istifadə, “Lean” ilə yoxlanan sübutların paylaşılması və problemlərin necə seçildiyinin açıqlanması məsləhət görülüb. Yoxlama aparan şəxslərə maliyyə dəstəyi verilməsi də təkliflər arasındadır. İnformatika qrupu materiallara erkən çıxış, maraqlar toqquşması, müəlliflik və süni intellekt nəticələrinin yoxlanması qaydaları barədə açıq müzakirə istəyib.