AI üçün yaddaş çipi tələbatı köhnə və sınıq smartfonları bahalaşdırıb

    Süni intellekt sistemlərində işlənən yaddaş çiplərinə tələbat artdığı üçün köhnə, hətta sınıq smartfonlar da bahalaşıb. Təmir və yeniləmə şirkətləri çətin tapılan hissələri əldə etmək üçün belə cihazları daha fəal alırlar. Əvvəllər yararsız tullantı sayılan telefonların ekranı, kamerası və elektron platası indi ayrıca satılaraq gəlir gətirir. Nəticədə milyonlarla cihaz yenidən satış bazarına qayıdır.

    “B-Stock” platformasının məlumatına görə, “Apple” və “Samsung” telefonlarının qiymətləri 2026-cı ilin 2-ci rübündə əvvəlki 2 rüblə müqayisədə artıb. 2025-ci ildə satışların böyük hissəsini vəziyyəti ən aşağı qiymətləndirilən D kateqoriyalı cihazlar təşkil edib. 2026-cı ilin ilk yarısında C kateqoriyası 37,8 faiz payla önə keçib. D kateqoriyasının payı 31,6 faiz olub.

    “Apple” modelləri arasında vəziyyətindən asılı olmayaraq ən yüksək orta satış qiyməti “iPhone 17 Pro Max”da qeydə alınıb. Telefon 2026-cı ilin 2-ci rübündə orta hesabla 940 dollara (təxminən 1600 manat) satılıb. “Samsung”un ən çox satılan modelləri “Galaxy S23 Ultra”, “Galaxy S22 Ultra” və “Galaxy S24 Ultra” olub. Siyahıda 2-ci pilləyə yüksələn “Galaxy S22 Ultra” daha köhnə “Galaxy Z Fold5”i geridə qoyub.

    “Galaxy S26” göstəriləndən sonra əvvəlki nəsil “Samsung” flaqmanlarının qiymətləri də yüksəlib. Yaxşı vəziyyətdə olan “Galaxy S23 Ultra”nın qiyməti iyunda 425 dollara (təxminən 720 manat) çatıb. Bu, modelin il ərzində qeydə alınan ən yüksək qiymətidir. Bahalaşmanın səbəbi təkcə insanların telefonlarını satması deyil. İstifadəçilər cihazlarını daha uzun müddət saxladıqları üçün bazara daha köhnə və vəziyyəti zəif telefonlar da çox çıxır.

    İstehsalçılar zədələnmiş telefonların yaddaş çiplərini çıxarıb yeni cihazlara geniş şəkildə quraşdırmırlar. Çünki belə hissələrin sınaqdan keçirilməsi, yeni cihazlarla uyğunluğunun və etibarlılığının yoxlanması çətindir. Bununla belə, qiymət artımı ekran, kamera bloku, batareya, şarj portu, korpus, dinamik, kabel və elektron plataların bərpasını sərfəli edir. Telefonun D kateqoriyasına düşməsi onun daxilindəki bütün hissələrin yararsız olması demək deyil.

    Məsələn, 4 ildən çox işlədilmiş telefon yalnız batareyası yoxlamadan keçmədiyi üçün ən aşağı kateqoriyaya düşə bilər. Pərakəndə satıcılar ehtiyat hissələrinin tükənməməsi üçün köhnə cihazların dəyişdirilməsi kampaniyalarını daha cəlbedici edirlər. Bu proses elektron tullantıların azalmasına kömək edə bilər. Ancaq cihazların sadəcə daha çox gəlir gətirən təkrar satış kanallarına yönəldilməsi də ola bilər.