Google meyvə milçəyinin sinir sistemini ilk dəfə tam xəritələyib

    “Google Research” alimləri yetkin erkək meyvə milçəyinin beyin və mərkəzi sinir sisteminin ilk tam xəritəsini hazırlayıblar. Sentyabrın 3-də açıqlanan layihə “HHMI Janelia Research Campus” və digər tədqiqatçıların iştirakı ilə ərsəyə gəlib. Meyvə milçəklərindən elmi təcrübələrdə geniş istifadə olunur. Yeni xəritə həm beyni, həm də mərkəzi sinir sisteminin qalan hissəsini əhatə edir.

    Layihə çərçivəsində süni intellekt milyonlarla 2D təsviri birləşdirərək neyronların 3D modelini yaradıb. Beləliklə, 166 mindən çox neyronun quruluşu və onların arasındakı əlaqələr bərpa olunub. “MaleCNS v1.0” adlanan model konnektomdur. Başqa sözlə, bu, sinir hüceyrələrinin bir-biri ilə necə bağlandığını göstərən rəqəmsal xəritədir. “Google”un fikrincə, layihə beynin fəaliyyətini araşdıran tədqiqatları sürətləndirə bilər.

    Proqram mühəndisi Alex Wormuth sentyabrın 6-da modeli “Doom” oyununda məşq etdirməyə başlayıb. Oyundakı hər kadr hissiyyat neyronlarına siqnal göndərir. Modeldə yaranan sinir fəaliyyəti isə oyunu idarə edən əmrlərə çevrilir. Personaj zərər aldıqda öyrənmə prosesini gücləndirmək üçün 2 PPL101 dopamin hüceyrəsinə ayrıca siqnal ötürülür. Layihənin kodu açıq yayımlanıb və 166 700 neyronun məşqini canlı izləmək mümkündür.

    Jessica Paquette eyni neyron xəritəsini “Super Mario 64” oyununda da sınaqdan keçirib. Sentyabrın 7-də yayımlanan qısa videoda Mario dəfələrlə irəli atılır və divara çırpılır. Bu layihənin kodu da açıqdır. Müəllif kodun 100% “GPT Astra” ilə və sadəcə əyləncə məqsədilə hazırlandığını bildirib. Hələlik yayımlanan videolar modelin oyunları uğurla öyrəndiyini göstərmir.

    Meyvə milçəklərindən 100 ildən çoxdur genetika və neyroelm araşdırmalarında yararlanılır. Yeni təcrübələrdə oyunu real həşərat oynamır. Oyundakı əmrlər meyvə milçəyinin rəqəmsal sinir xəritəsində yaranan fəaliyyətlə əlaqələndirilir. Buna görə “Doom” və “Super Mario 64” sınaqları ilk növbədə 166 000-dən çox neyronu olan modelin oyun daxilində davranış öyrənə bilib-bilmədiyini yoxlayır.