Aİ uşaqların chatbot istifadəsini məhdudlaşdıran qanun layihəsi hazırlayıb

    Avropa İttifaqı uşaqların chatbotlardan istifadəsini məhdudlaşdırmaq üçün yeni qanun layihəsi hazırlayıb. Cümə axşamı irəli sürülən Uşaqlar Aktı chatbotların 18 yaşdan kiçiklərlə danışarkən emosiyaları və şəxsi münasibətləri təqlid etməsini qadağan edəcək. Məqsəd uşaqların süni intellektlə emosional bağ qurmasının qarşısını almaqdır. Qaydalar əsasən süni intellekt əsaslı virtual yoldaşlara və ümumi danışıq chatbotlarına aid olacaq.

    Layihəyə görə, 13 yaşdan kiçik uşaqlar chatbotlardan yalnız qəyyum nəzarəti altında istifadə edə biləcək. Rəqəmsal platformalar məhsullarına uşaqları qoruyan təhlükəsizlik alətləri əlavə etməli olacaq. Qaydalara əməl etməyən şirkətlərə ümumi qlobal dövriyyənin 6%-dək cərimə tətbiq edilə bilər. Layihədə sosial şəbəkələrə və video platformalarına azyaşlıların girişi ilə bağlı oxşar məhdudiyyətlər də var.

    Chatbotların müxtəlif söhbətlər zamanı azyaşlılar haqqında topladığı məlumatları yadda saxlaması da qadağan ediləcək. Avropa Komissiyasına görə, belə yaddaş həssas məlumatların zamanla toplanmasına və zərərli ünsiyyətin güclənməsinə səbəb ola bilər. Platformalar chatbotları avtomatik işə sala və uşaqları onlardan istifadəyə həvəsləndirə bilməyəcək. Chatbotların uşaqların əlaqə siyahısının yuxarısında göstərilməsi də məhdudlaşdırılacaq.

    Avropa Komissiyası hesab edir ki, chatbot asılılığı uşaqların inkişafına və insanlarla münasibətlərinə mənfi təsir göstərə bilər. Təhlükəli psixoloji və şəxsi inkişaf məsləhətləri də əsas risklər arasındadır. “Ipsos BVA” sorğusuna qatılan 4 Avropa ölkəsindəki 11-25 yaşlıların təxminən yarısı chatbotlarla şəxsi mövzuları müzakirə etdiyini deyib. Avstraliya və Böyük Britaniya da azyaşlıların chatbotlara girişini məhdudlaşdırmağa çalışır.

    Qanun layihəsində chatbotların hazırladığı saxta görüntülərin uşaqlara vura biləcəyi zərər də ayrıca qeyd olunur. Xüsusilə qızların fotolarından süni intellektlə seksual məzmun hazırlanması narahatlıq yaradır. Süni İntellekt Aktı avqustdan başlayaraq sintetik məzmunun süni intellektlə hazırlandığının göstərilməsini tələb edir. Ancaq bu qayda hazırda yalnız kommersiya məqsədli saxta görüntülərə aiddir.

    Komissiya rəqəmsal diqqət dağınıqlığını gənclərin əsas bacarıqlarının zəifləməsinin səbəblərindən biri sayır. İqtisadi Əməkdaşlıq və İnkişaf Təşkilatının 91 ölkəni əhatə edən araşdırmasında məktəb tapşırıqları üçün chatbotlardan yararlanan uşaqlar daha aşağı nəticə göstərib. Aİ daha geniş tədbirləri də müzakirə edir. Bu ilin sonunda açıqlanacaq Rəqəmsal Ədalət Aktının asılılıq yaradan dizayn üsullarına qarşı əlavə qaydalar gətirəcəyi gözlənilir.