Süni intellekt sərmayələri yeni maliyyə böhranının başlanğıcı ola bilər

    Beynəlxalq Hesablaşmalar Bankı (BIS) süni intellekt sektorunda yaranan investisiyaların partlamasının qlobal kredit bazarlarında 2008-ci il maliyyə böhranına bənzər ciddi nəticələrə səbəb ola biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.

    Təşkilatın illik hesabatında qeyd olunur ki, son illər süni intellektə yönələn milyardlarla dollarlıq investisiyalar maliyyə sistemində yeni risklər formalaşdırıb. Xüsusilə çip istehsalçıları və böyük texnologiya şirkətlərinin süni intellekt startaplarına sərmayə qoyaraq, daha sonra həmin şirkətlərə öz çiplərini və hesablama gücünü satması "dairəvi maliyyələşdirmə" adlandırılan riskli bir sistem yaradıb.

    BIS-in fikrincə, bu cür maliyyə əlaqələri eyni aktivlərin bir neçə dəfə girov kimi istifadə olunması riskini artırır. Üstəlik, bu müqavilələrin əksəriyyətinin şərtləri ictimaiyyətə açıqlanmır və bu da bazardakı real risklərin qiymətləndirilməsini çətinləşdirir. Hesabatda vurğulanır ki, süni intellektdən gözlənilən gəlirlər özünü doğrultmasa, investorlar maliyyələşdirməni sürətlə dayandıra bilər. Bu isə texnologiya sektorundakı iri investisiya dalğasını uzunmüddətli tənəzzülə çevirə və kredit bazarlarında ciddi sarsıntı yarada bilər.

    Qurum əlavə olaraq dövlət borcları, yüksək borclanmış hedc fondları və Yaxın Şərqdəki enerji gərginliyinin yaratdığı inflyasiya risklərini də qlobal maliyyə sistemi üçün əsas təhdidlər sırasında göstərib. BIS-in əsas mesajı ondan ibarətdir ki, risk təkcə süni intellekt şirkətlərinin yüksək bazar dəyərində deyil, həm də bu sektoru maliyyələşdirən mürəkkəb maliyyə sistemində gizlənir.