SpaceX ilk dəfə Starship kosmik gəmisini qüllə qolları ilə yaxaladı
Elm & Texnologiya
15.11.2026
“SpaceX” ilk dəfə “Starship” kosmik gəmisini “Mechazilla” buraxılış qülləsinin qolları ilə uğurla yaxalayıb. Manevr 15 noyabr 2026-cı ildə saat 01:20 radələrində baş tutub. Cənubi Texasdakı buraxılış meydançasına qayıdan gəmi buludların arasından enib, şaquli vəziyyətə dönüb və qüllənin açıq qolları arasında dayanıb. Bununla da qüllə ilk dəfə “Starship” gəmisinin özünü uğurla yaxalayıb.
“Starship” 14 noyabrda başlayan 15-ci sınaq uçuşu zamanı 26 “Starlink V3” peykini orbitə çıxarıb. Daha sonra Yer ətrafında 14 dövrə vuraraq uçuş planına uyğun hərəkət edib. Bu, “Starship” üçün 2-ci uğurlu orbital uçuş olub. Kosmik gəmi buraxılışdan 22 saat 32 dəqiqə 34 saniyə sonra atmosferə daxil olub və qülləyə qayıdıb.
Sınağın əsas məqsədi “Super Heavy V3” sürətləndiricisini və “Starship” gəmisini eyni uçuşda geri qaytarmaq idi. Əvvəlcə qüllənin sürətləndiricini də yaxalayacağı gözlənilsə də, GNC sistemində problem aşkarlanıb. Bu sistem uçuş istiqamətini, naviqasiyanı və aparatın idarəsini tənzimləyir. Problemə görə sürətləndirici ehtiyat uçuş yoluna keçib və Meksika körfəzi üzərində, suya çatmamış partlayıb.
“Starship” atmosferə daxil olmamışdan əvvəl yerüstü və peyk kameralarından alınan görüntülər yoxlanılıb. Mütəxəssislər istilik qalxanının geri qayıdış üçün uyğun vəziyyətdə olduğunu təsdiqləyiblər. Yaxalama ləğv olunsaydı, gəmi Havay sahilləri yaxınlığında suya enə bilərdi. Digər variantda isə Texasa qədər uçub körfəzə yönələcəkdi. Sentyabrda keçirilən ilk orbital sınaq da Havay yaxınlığında vaxtından əvvəl suya enmə ilə başa çatmışdı.
“Starship” gəmisinin uğurla yaxalanması proqram üçün mühüm mərhələ sayılsa da, sınaq tam uğurlu olmayıb. Sürətləndirici itirildiyi üçün orbital buraxılış sisteminin hər iki pilləsi eyni uçuşda geri qaytarılmayıb. “SpaceX” əvvəlki uçuşlarda “Super Heavy” sürətləndiricilərini qüllə ilə yaxalayıb və V1 versiyalarından yenidən yararlanıb. Şirkət son sınaqda sürətləndiricinin enişi niyə dayandırdığını araşdırır.
Şərhlər
Şərh yazmaq üçün Google və ya Facebook hesabınızla daxil olun.
Şərhlər yüklənir...
Ən çox oxunanlar