Logo

    science news arxivi

    644 xəbər, 33 səhifə - 17-ci səhifə

    Ayın uzaq keçmişdə Yerin bir hissəsi olmasına dair sübut əldə edilib
    Elm & Texnologiya

    Ayın uzaq keçmişdə Yerin bir hissəsi olmasına dair sübut əldə...

    Çin tərəfindən həyata keçirilmiş “Chang’e-6” missiyası ilə Yerə gətirilmiş Ay süxur nümunələrinin yeni tədqiqatı, Ayın görünməyən tərəfindəki mantiyada suyun miqdarının, Yerə yaxın tərəfindəki mantiyaya nisbətən daha az olduğunu göstərir.
    Günəş sistemindən kənarda Yerə bənzər planetdə ilk dəfə atmosfer aşkar edilib
    Elm & Texnologiya

    Günəş sistemindən kənarda Yerə bənzər planetdə ilk dəfə atmosfer aşkar...

    L 98-59 c adlı qaya tipli planet, qırmızı cırtdan tipli bir ulduzun ətrafında fırlanır və bizdən 35 işıq ili uzaqlığında yerləşir - bu da kosmik ölçülərə görə yaxın məsafə hesab olunur.
    Yer üçün təhlükəli hesab edilmiş 2024 YR4 asteroidinin mənşəyi təyin edilib
    Elm & Texnologiya

    Yer üçün təhlükəli hesab edilmiş 2024 YR4 asteroidinin mənşəyi təyin...

    Arxiv.org saytında 2024 YR4 adlı asteroidə dair ilk hərtərəfli qiymətləndirməni təqdim edən bir tədqiqat işi dərc olunub. Bu məqalə astronomiya sahəsində ən nüfuzlu elmi jurnallardan biri olan The Astrophysical Journal Letters üçün hazırlanıb.
    Qara dəliklər bizləri tükənməz enerji mənbəyi ilə təmin edə bilərlər
    Elm & Texnologiya

    Qara dəliklər bizləri tükənməz enerji mənbəyi ilə təmin edə bilərlər

    Qara dəliklər gələcəkdə bəşəriyyətin enerji problemlərini həll edə biləcək təmiz və demək olar ki, tükənməz enerji mənbəyi ola bilərlər. Fiziklər bu enerjinin hansı şəkildə əldə oluna biləcəyini izah ediblər.
    Saturnun peyki Titanda mikroblar mövcud ola bilər
    Elm & Texnologiya

    Saturnun peyki Titanda mikroblar mövcud ola bilər

    Alimlərin fikrincə, Saturnun peyki olan Titanın üzərində inkişaf etmiş biosfer mövcud ola bilər, çünki orada xüsusilə metandan ibarət qlobal üzvi maddələr okeanı mövcuddur.
    Nəsli kəsilmiş canavar növü yenidən həyata qaytarılıb (VİDEO)
    Elm & Texnologiya

    Nəsli kəsilmiş canavar növü yenidən həyata qaytarılıb (VİDEO)

    Qorxunc canavarlar (direwolf) məşhur “Game of Thrones” serialı sayəsində tanınıblar, lakin bu növ təxminən 12 500 il əvvəl məhv olub. İndi isə biotexnologiya şirkəti olan Colossal Biosciences-in gen mühəndisləri sayəsində bu möhtəşəm yırtıcılar yenidən dünyaya qayıdıb və “dünyada ilk diriltmə nümunəsi” kimi tarixə düşüblər.
    Maqnit sahələri qalaktikamızın mərkəzində yeni ulduzların formalaşmasına imkan vermirlər
    Elm & Texnologiya

    Maqnit sahələri qalaktikamızın mərkəzində yeni ulduzların formalaşmasına imkan vermirlər

    Kainatda demək olar ki, bütün kimyəvi elementlər, o cümlədən həyatın yaranmasından asılı olan elementlər ulduzlardan əmələ gəlib. Bununla belə, onilliklərdir aparılan tədqiqatlara baxmayaraq, ulduzların yaranması prosesinin bəzi aspektləri hələ də aydın deyil.
    Yer mənşəli bakteriyalar gələcək Ay bazalarında mühüm rol oynaya bilərlər
    Elm & Texnologiya

    Yer mənşəli bakteriyalar gələcək Ay bazalarında mühüm rol oynaya bilərlər

    Əgər hər şey plana uyğun getsə, yaxın gələcəkdə insanlar Ayda ilk bazaları inşa etməyə başlayacaqlar. Bu bazalar gələcəkdə insanların daimi yaşayacağı şəhərlərin təməli olacaqlar. Alimlər hesab edirlər ki, bu bazaları və şəhərləri Ay səthini örtən toz - ay reqoliti - vasitəsilə hazırlanan kərpiclərdən inşa etmək mümkündür.
    Erkən kainatda superkütləli qara dəliklərin formalaşmasını izah edən nəzəriyyə irəli sürülüb
    Elm & Texnologiya

    Erkən kainatda superkütləli qara dəliklərin formalaşmasını izah edən nəzəriyyə irəli...

    Amerikalı astrofiziklər erkən kainatda - mövcud elmi qanunlara əsasən hələ yaranmamalı olan dövrdə - superkütləli qara dəliklərin formalaşmasını izah edən bir nəzəriyyə irəli sürüblər.
    James Webb erkən kainatda çoxlu sayda "ölü" qalaktika kəşf edib
    Elm & Texnologiya

    James Webb erkən kainatda çoxlu sayda "ölü" qalaktika kəşf edib

    Erkən kainatda yalnız gənc və aktiv qalaktikaların mövcud olacağı gözlənilirdi, lakin yeni müşahidələr bu fikri təkzib etdi. James Webb kosmik teleskopu, Böyük partlayışdan sonrakı ilk 1 milyard il ərzində özlərində yeni ulduzların yaranması prosesinin dayanmış olduğu çox sayda ölən qalaktika aşkarlayıb.
    Alimlər Marsda sağ qala biləcək canlı növünü təyin ediblər
    Elm & Texnologiya

    Alimlər Marsda sağ qala biləcək canlı növünü təyin ediblər

    Tədqiqatçılar Marsın sərt şəraitində yaşaya biləcək bir Yer mənşəli həyat forması müəyyən ediblər ki, bu da gələcəkdə insanların Qırmızı Planetdə koloniyalar qurmalarına potensial olaraq kömək edə bilər.
    Torlu qişanın zədələnməsi halında görmə qabiliyyətinin bərpası dərmanı hazırlanıb
    Elm & Texnologiya

    Torlu qişanın zədələnməsi halında görmə qabiliyyətinin bərpası dərmanı hazırlanıb

    Cənubi Koreya alimləri tor qişanın müxtəlif degenerativ xəstəlikləri səbəbilə görmə qabiliyyətini itirmiş insanlarda görməni bərpa etmək üçün təcrübi dərman təqdim ediblər.
    Daha öncə Yer üçün təhlükəli olan asteroidin Ay ilə toqquşma ehtimalı var
    Elm & Texnologiya

    Daha öncə Yer üçün təhlükəli olan asteroidin Ay ilə toqquşma...

    Bir neçə müddət öncə kəşf edilmiş 2024 YR4 asteroidinin təhlükə dərəcəsini qiymətləndirmək üçün NASA agentliyi ən qabaqcıl alətindən - James Webb kosmik teleskopundan istifadə edib.
    Çinlilər "süni Günəş"in işə salınmasına çox yaxındırlar
    Elm & Texnologiya

    Çinlilər "süni Günəş"in işə salınmasına çox yaxındırlar

    Məlumata əsasən 2 il əvvəl təkmilləşdirilmiş Çin tokamakı Huanliu-3 (HL-3) Çendu şəhərində öz-özünü dəstəkləyən termonüvə reaksiyasının işə düşməsi həddinə yaxınlaşıb.
    Qaranlıq maddə planetləri qızdıra və onların fırlanma sürətini artıra bilər
    Elm & Texnologiya

    Qaranlıq maddə planetləri qızdıra və onların fırlanma sürətini artıra bilər

    Astronomlar qaranlıq maddənin nə olduğunu bilmirlər, amma onun mövcudluğuna demək olar ki, əmindirlər. Buna qalaktikaların fırlanması, qravitasiya linzalanması və fon radiasiyasının dalğalanmalarının analizi işarə edir.
    Özündə su birləşdirən Yer kürəsinə bənzər ekzoplanet kəşf edilib
    Elm & Texnologiya

    Özündə su birləşdirən Yer kürəsinə bənzər ekzoplanet kəşf edilib

    Astronomlar “Super Yer” sinfinə aid olan yeni bir planet kəşf ediblər və bu kəşf kainatda diametri Yerin diametrindən iki dəfə böyük olan planetlərin niyə demək olar ki, olmadığını izah etməyə kömək edir.
    Çin irimiqyaslı kosmik missiyalar üzərində çalışır
    Elm & Texnologiya

    Çin irimiqyaslı kosmik missiyalar üzərində çalışır

    Çin uzaq kosmosun araşdırılmasına yönəlmiş, yadplanetli həyat və planetlərdə yaşayış qabiliyyətini araşdırmağı hədəfləyən uzunmüddətli strategiya hazırlayır.
    İlk dəfə insan bədəninə donuz qaraciyəri köçürülüb
    Elm & Texnologiya

    İlk dəfə insan bədəninə donuz qaraciyəri köçürülüb

    Çinli alimlər beyin ölümü keçirmiş bir insanın orqanizmində 10 gün ərzində fəaliyyət göstərmiş uğurlu qaraciyər ksenotransplantasiyası barədə məlumat veriblər.
    Donor orqanlar üçün beyinsiz bədənlərin yetişdirilməsi təklif edilib
    Elm & Texnologiya

    Donor orqanlar üçün beyinsiz bədənlərin yetişdirilməsi təklif edilib

    Süni orqan və bədən hissələrinin yetişdirilməsi ideyası artıq uzun müddətdir ki, mövcuddur və tibbin bir çox sahələrində tətbiq olunur. Lakin son zamanlarda alimlər bu sahəni daha da irəli aparmaq niyyətində olduqlarını bildiriblər - onlar beyni olmayan, tam insanabənzər bədənlərin yetişdirilməsini təklif edirlər.
    Alimlər cavan superkütləli qara dəlikləri aşkar ediblər
    Elm & Texnologiya

    Alimlər cavan superkütləli qara dəlikləri aşkar ediblər

    1 il əvvəl James Webb kosmik teleskopu erkən kainatda “kiçik qırmızı nöqtələr” (Little Red Dots, LRD) adlandırılan yeni obyektlər aşkar etdi. Onlar teleskopun sensorlarında həqiqətən də son dərəcə yüksək qırmızıya sürüşmə ilə görünən nöqtələr kimi qeydə alınmışdı.