Logo

    Elm & Texnologiya arxivi

    11045 xəbər, 553 səhifə - 15-ci səhifə

    Alibaba öz süni intellekt modelləri əsasında intellektual robotlarını yaradacaq
    Elm & Texnologiya

    Alibaba öz süni intellekt modelləri əsasında intellektual robotlarını yaradacaq

    Alibaba süni intellekt əsaslı avadanlıqların hazırlanması yarışında digər böyük şirkətlərə qoşularaq robot texnologiyalarının yaradılması ilə məşğul olacaq yeni bir bölmə formalaşdırıb.
    Bu il kimya üzrə Nobel mükafatı metal-orqanik karkas strukturlarının yaradıcılarına verilib
    Elm & Texnologiya

    Bu il kimya üzrə Nobel mükafatı metal-orqanik karkas strukturlarının yaradıcılarına...

    2025-ci ildə kimya üzrə Nobel mükafatı yaponiyalı Susumu Kitagawa, avstraliyalı Richard Robson və amerikalı Omar M. Yaghi-yə - metal-orqanik karkas strukturlarının (Metal-Organic Frameworks, MOF) yaradılmasına görə verilib.
    Tesla bu il üçün Optimus robotunun kütləvi istehsal planını təxirə salıb
    Elm & Texnologiya

    Tesla bu il üçün Optimus robotunun kütləvi istehsal planını təxirə...

    Tesla şirkəti konstruktorluq çətinliklərinə görə humanoid (insanabənzər) Optimus robotlarının kütləvi istehsalını müvəqqəti olaraq dayandırıb.
    Asteroid Yer kürəsinin yanından 426 km məsafədə keçib
    Elm & Texnologiya

    Asteroid Yer kürəsinin yanından 426 km məsafədə keçib

    Kosmik agentliklərin nümayəndələrinin verdikləri məlumata görə, kiçik bir asteroid Yer planetinin yanından çox yaxın məsafədən - əksər peyklərin orbit hündürlüyündən də alçaq məsafədən keçib. 2025 TF adlanan bu obyekt 1 oktyabr tarixində Antarktida üzərindən cəmi 426 kilometr məsafədə uçub ki, bu da Beynəlxalq Kosmik Stansiyanın orbit hündürlüyünə bərabərdir.
    Üçüncü ulduzlararası obyekt əvvəl düşünüldüyündən daha qəribə imiş
    Elm & Texnologiya

    Üçüncü ulduzlararası obyekt əvvəl düşünüldüyündən daha qəribə imiş

    Alimlər başqa bir ulduz sistemindən gəlmiş üçüncü məlum “kosmik qonağı” müşahidə ediblər ki, onun izaholunmaz xüsusiyyətlərinin olub-olmadığını müəyyən etsinlər. 3I/ATLAS adlı ulduzlararası kometa Günəş sistemi boyunca hərəkət etdikcə daim dəyişir.
    Neuralink-in pasiyenti beyin implantı vasitəsilə robotlaşdırılmış qolu idarə etməyi öyrənib (VİDEO)
    Elm & Texnologiya

    Neuralink-in pasiyenti beyin implantı vasitəsilə robotlaşdırılmış qolu idarə etməyi öyrənib...

    Elon Musk-ın Neuralink startapına məxsus beyin implantları bu günə qədər artıq 12 pasiyentə implantasiya edilib və onlardan səkkizincisi bu həftə öz uğurlarını bölüşüb.
    Nanohissəciklər 3 seansa siçanlarda Altsheymer xəstəliyini dayandırıblar
    Elm & Texnologiya

    Nanohissəciklər 3 seansa siçanlarda Altsheymer xəstəliyini dayandırıblar

    İspaniya və Çin alimləri neyrodegenerasiyanın müalicəsi üçün yeni bir strategiya təqdim ediblər. Bu yanaşma neyronlara birbaşa təsir göstərmək əvəzinə, damar funksiyalarının bərpasına yönəlib.
    Bu il fizika üzrə Nobel mükafatı kvant effektlərinin makroskopik sistemlərdə də müşahidəsini kəşf etmiş alimlərə verilib
    Elm & Texnologiya

    Bu il fizika üzrə Nobel mükafatı kvant effektlərinin makroskopik sistemlərdə...

    Amerikalı fiziklər John Clarke, Michel Devoret və John Martinis 2025-ci il fizika üzrə Nobel mükafatına layiq görülüblər. Onlar kvant effektlərinin yalnız hissəciklərin mikrodünyasında deyil, həm də əllə tutula biləcək qədər böyük sistemlərdə də müşahidə oluna biləcəyini təcrübi şəkildə sübut ediblər.
    Günəş və külək energetikası kömürdən daha çox elektrik enerjisi verməyə başlayıb
    Elm & Texnologiya

    Günəş və külək energetikası kömürdən daha çox elektrik enerjisi verməyə...

    Energetika analitik mərkəzi olan Ember-in tədqiqatına əsasən, 2025-ci ilin birinci yarısında günəş və külək enerjisi birlikdə dünya üzrə elektrik enerjisinə olan tələbatın artımını üstələyib. Bunun nəticəsində ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə kömür və qazdan enerji istehsalı azalıb.
    Bu il tibb üzrə Nobel mükafatı orqanizmi autoimmun xəstəliklərdən qoruyan hüceyrələri kəşf etmiş alimlərə verilib
    Elm & Texnologiya

    Bu il tibb üzrə Nobel mükafatı orqanizmi autoimmun xəstəliklərdən qoruyan...

    Mükafatı Mary Brunkow, Fred Ramsdell və Shimon Sakaguchi adlı alimlər aldılar. Onlar orqanizmi autoimmun xəstəliklərdən qoruyan hüceyrələri kəşf ediblər.
    Çinlilər mikrobları CO2 qazını faydalı məhsullara çevirə bilən səviyyəyə qədər təkmilləşdiriblər
    Elm & Texnologiya

    Çinlilər mikrobları CO2 qazını faydalı məhsullara çevirə bilən səviyyəyə qədər...

    Dəniz və okean sularında atmosferə nisbətən 150 dəfə çox CO2 qazı həll olunub. Bu, təkcə iqlim dəyişikliyinə deyil, həm də okean sularının həddindən artıq turşulaşması nəticəsində biomüxtəlifliyin məhvinə səbəb olur.
    İlk dəfə insana universal qan qrupuna sahib böyrək transplantasiya edilib
    Elm & Texnologiya

    İlk dəfə insana universal qan qrupuna sahib böyrək transplantasiya edilib

    Texnologiyanın müəllifləri əmindirlər ki, onların yanaşması orqan donorluğu çatışmazlığı problemini həll etməyə və pasiyentlərin yaşama şansını artırmağa kömək edəcək, çünki artıq donor orqanının qan qrupu əhəmiyyət daşımayacaq.
    Mütəxəssis Tesla Optimus kimi insanabənzər robotların uğursuz olacaqlarını proqnozlaşdırır
    Elm & Texnologiya

    Mütəxəssis Tesla Optimus kimi insanabənzər robotların uğursuz olacaqlarını proqnozlaşdırır

    Müasir humanoid (insanabənzər) robotlar, o cümlədən çox reklam olunan Optimus (Tesla) və Figure 02, inkişafın dalan qolu hesab olunur. Bu cür qəti hökmü sənayenin aparıcı simalarından biri, iRobot və Rethink Robotics şirkətlərinin həmtəsisçisi Rodney Brooks verib.
    Alimlər kainatın nə zaman sıxılmağa başlayacağını təyin ediblər
    Elm & Texnologiya

    Alimlər kainatın nə zaman sıxılmağa başlayacağını təyin ediblər

    Amerikalı fizik Henry Tai və onun həmkarlarının fikrincə, kainat öz “həyat dövrünün” yarısına yaxınlaşır. Təxminən 11 milyard ildən sonra kainat maksimum genişlənmə nöqtəsinə çatacaq və daha sonra yavaş-yavaş sıxılmağa başlayacaq, nəhayət bir nöqtəyə qədər çökməklə nəticələnəcək.
    Yer kürəsində həyatın formalaşmasına tektonik proseslər səbəb olmuş ola bilərlər
    Elm & Texnologiya

    Yer kürəsində həyatın formalaşmasına tektonik proseslər səbəb olmuş ola bilərlər

    Alimlər hesab edirlər ki, tektonik proseslər Yer üzündə həyatın yaranmasında əsas rol oynamış faktor  ola bilər. Planetin geoloji aktivliyi orqanizmlərin inkişafı üçün unikal şərait yaratmış ola bilər.
    Amazon-un qurucusu Jeff Bezos: "Gələcəkdə Yer kürəsi orbitində süni intellekt üçün serverlər quraşdırılacaq"
    Elm & Texnologiya

    Amazon-un qurucusu Jeff Bezos: "Gələcəkdə Yer kürəsi orbitində süni intellekt...

    Keçən həftə İtaliyanın Turin şəhərində keçirilmiş texnoloji konfransda çıxış etmiş Amazon şirkətinin qurucusu və keçmiş rəhbəri Jeff Bezos yalnız süni intellekt sahəsinin vəziyyətini və yaxın gələcəyini dəyərləndirməklə kifayətlənməyib, həm də 10-20 il ərzində kosmosda məlumat emalı mərkəzlərinin yaradılmasının mümkün olacağına inamını ifadə edib.
    Tesla Optimus kung-fu döyüş sənətini öyrənib (VİDEO)
    Elm & Texnologiya

    Tesla Optimus kung-fu döyüş sənətini öyrənib (VİDEO)

    Tesla-nın baş direktoru Elon Musk “Tesla Optimus kung-fu öyrənir” başlıqlı qısa bir video paylaşıb. Videoda humanoid (insanabənzər) robot Optimus bir insanla kung-fu sparrinqlərində iştirak edir.
    Təcrid planet saniyədə 6 milyard ton maddə udmağa başlayıb
    Elm & Texnologiya

    Təcrid planet saniyədə 6 milyard ton maddə udmağa başlayıb

    Alimlər kəşf ediblər ki, ulduzlararası fəzada dolaşan təcrid planet birdən-birə qeyri-adi dərəcədə böyük miqdarda maddə udmağa başlayıb - bu kəşf ulduzlar və planetlərin əvvəllər düşünüləndən daha çox oxşar ola biləcəyini göstərir.
    Təbiət kvant enerjini sürətli ötürmək üçün dolaşıqlığından istifadə edir
    Elm & Texnologiya

    Təbiət kvant enerjini sürətli ötürmək üçün dolaşıqlığından istifadə edir

    Fotosintez və digər təbii proseslər molekullar arasında enerjinin sürətli və effektiv hərəkətindən asılıdır. Günəş işığı yarpağa düşdükdə, enerji toplanıb istifadə olunmazdan əvvəl zülal strukturlarından keçməlidir.
    Çin kosmik raket istehsalını avtomobil istehsalı səviyyəsinə çatdırmaq istəyir
    Elm & Texnologiya

    Çin kosmik raket istehsalını avtomobil istehsalı səviyyəsinə çatdırmaq istəyir

    Çinin aerokosmik sənayesi diqqətdən kənarda qalan, lakin potensial olaraq mühüm bir sənaye inqilabını yaşayır ki, bu da raket və peyk istehsalını avtomobil istehsalı qədər səmərəli edə bilər.